Zava-nisy teo ara-tantara :
– Tafaverina an-tanindrazana ireo miaramila sisa tsy maty tamin’ny ady sy ireo mpikambana tao amin’ny V.V.S. natao sesin-tany ;
– Fandripahana ny Malagasy tamin’ny alalan’ireo aretina (gripa espaniola, peste noire) ;
– Nisy koa ny rivo-doza nanimba zavatra maro ;
– Noterena hamokatra ho an’ny Frantsa ny Malagasy, nalain’ny vazaha an-keriny ny tany mamokatra ;
– Nisy ny asa an-terivozona SMOTIG natao tamin’ireo lehilahy 15 taona ka hatramin’ny 60 taona.
Zava-nisy teo amin’ny literatiora :
– Literatiora manjombona feno alahelo no nisongadina, nahatsiaro ho diso fanantenana tamin’ny Frantsa ny Malagasy ;
– Tara-kevitra :
Mpanoratra sy ny asa sorany :
Nizara roan y mpanoratra : ireo mpanoratra natao sesin-tany sy ireo mpanoratra vao nisondrotra : J.J. RABEARIVELO, Samuel RATANY, RABEKOTO Joseph (Lys Ber), Jean NARIVONY…
Asa soratra :